De elektrische component in een druktransmitter die verantwoordelijk is voor het meten van de druk is doorgaans een weerstandsrekstrookje. Een weerstandsrekstrookje is een gevoelig apparaat dat de druk die op een gemeten object wordt uitgeoefend, omzet in een elektrisch signaal. De twee meest gebruikte typen weerstandsrekstrookjes zijn metalen weerstandsrekstrookjes en halfgeleiderrekstrookjes. Metaalweerstandsrekstrookjes worden verder onderverdeeld in rekstrookjes van het draad-type en rekstrookjes van het metaalfolie-type. Normaal gesproken wordt de rekstrookje stevig vastgemaakt-met behulp van een speciale lijm-aan een substraat dat mechanische spanning ondergaat. Wanneer het substraat wordt onderworpen aan kracht en een verandering in spanning ervaart, vervormt het weerstandsrekstrookje mee; deze vervorming verandert de elektrische weerstandswaarde van de meter, waardoor een overeenkomstige verandering in de over de weerstand aangelegde spanning ontstaat.
De druktransmitter is een van de meest gebruikte typen sensoren in de industriële praktijk. Het wordt op grote schaal ingezet in een breed scala aan industriële automatiseringsomgevingen, in tal van sectoren, zoals waterbescherming en waterkracht, spoorvervoer, slimme gebouwen, productieautomatisering, lucht- en ruimtevaart, defensie, petrochemie, oliebronnen, elektriciteit, scheepsbouw, werktuigmachines en pijpleidingsystemen.
Druktransmitters vallen in twee brede categorieën: elektrisch en pneumatisch. Elektrische druktransmitters leveren gestandaardiseerde uitgangssignalen in de vorm van elektrische gelijkstroomsignalen (DC)-doorgaans 0–10 mA, 4–20 mA of 1–5 V. Pneumatische druktransmitters leveren een gestandaardiseerd uitgangssignaal in de vorm van gasdruk, doorgaans variërend van 20 tot 100 Pa.
Op basis van hun onderliggende conversieprincipes kunnen druktransmitters worden ingedeeld in verschillende typen, waaronder kracht- (of koppel-)balans-, capacitieve, inductieve, op rek-rek- en frequentie--gebaseerde zenders. De volgende paragrafen geven een kort overzicht van de principes, structurele ontwerpen, operationele procedures, onderhoudsvereisten en kalibratiemethoden die verband houden met verschillende soorten druktransmitters (en verschildruktransmitters).
De primaire functie van een druktransmitter is het verzenden van druksignalen naar elektronische apparatuur, waardoor de drukwaarde op een computerinterface kan worden weergegeven. Het werkingsprincipe kan in grote lijnen als volgt worden beschreven: het zet een mechanisch druksignaal-zoals waterdruk- om in een elektrisch signaal (bijvoorbeeld 4–20 mA). Er bestaat een lineair verband tussen de druk en de grootte van de uitgangsspanning of -stroom; doorgaans is deze relatie direct proportioneel. Bijgevolg neemt de door de zender afgegeven spanning of stroom toe naarmate de druk stijgt, waardoor een functionele relatie tot stand wordt gebracht tussen de druk en de overeenkomstige spanning of stroom. In een druktransmitter worden de twee drukinvoersignalen van het te meten medium naar aparte hoge-druk- en lage-drukkamers- gestuurd, waarbij de lage-kamer doorgaans gebruik maakt van atmosferische druk of een vacuüm. Deze drukken werken op de isolerende membranen die zich aan beide zijden van het sensorelement bevinden; de drukkrachten worden vervolgens via deze isolatiemembranen en de interne vulvloeistof overgebracht naar het daartussen gelegen meetmembraan.
De druktransmitter is zo geconstrueerd dat het centrale meetmembraan samen met de aan weerszijden op de isolatieplaten geplaatste elektroden twee afzonderlijke condensatoren vormen. Wanneer de drukken aan beide zijden ongelijk zijn, ondergaat het meetmembraan een verplaatsing; de grootte van deze verplaatsing is recht evenredig met het drukverschil. Bijgevolg worden de capaciteitswaarden aan beide zijden ongelijk, en dit verschil wordt vervolgens verwerkt via oscillatie- en demodulatietrappen.